Soczewki wieloogniskowe « Optyk Czeladź

Soczewki wieloogniskowe (dwuogniskowe i progresywne)

Osoby będące dalekowidzami wymagają do czytania i innych prac na bliską odległość okularów korekcyjnych dodatnich, które jednak do obserwacji przedmiotów dalekich muszą zdejmować lub patrzeć ponad nimi. Jeszcze bardziej złożona jest sytuacja, gdy osoba potrzebuje okularów korekcyjnych i do dali i do bliży, a nawet, przy osłabionej akomodacji, jeszcze innych do odległości pośrednich. Musi wtedy mieć kilka par okularów i stosować je zamiennie. Beniamin Franklin, amerykański wynalazca i polityk już w 1760 roku wpadł na pomysł i zaproponował soczewki dwuogniskowe z górną częścią do dali i dolną do bliży utworzone przez połączenie dwóch połówek w jednej oprawce. Soczewki takie spełniały zadowalająco na ówczesne czasy wymagania optyczne, ale dawały się łatwo złamać i były mało estetyczne. Kolejnym etapem był pomysł, by w dolnej części soczewki do dali przykleić małą soczewkę osadzoną od wewnętrznej strony soczewki. Soczewki takie były bardziej eleganckie, ale nie wniosły zasadniczej poprawy właściwości. W następnych latach wynaleziono i rozpoczęto produkcję soczewek dwuogniskowych wykonywanych z jednego kawałka szkła drogą obróbki mechanicznej strony wklęsłej, przy czym mogły to być soczewki dodatnie i ujemne, a istniała już w nich możliwość korekcji astygmatyzmu do dali. Wadą zasadniczą była widoczna linia podziału. Rozwiązaniem stosowanym współcześnie są soczewki dwu i trójogniskowe spiekane, których wytworzenie polega na połączeniu metodą spieczenia wtopki ze szkła o wysokim współczynniku załamania we wklęsłym gnieździe wykonanym w szkle podstawowym do dali. Najnowocześniejsze rozwiązanie stanowią jednak soczewki progresywne, które pokazały się na rynku już pod koniec lat pięćdziesiątych, posiadajace specjalnie ukształtowaną powierzchnię wypukłą tworzącą u góry obszar do dali , a u dołu obszar do bliży połączone ze sobą kanałem przejściowym o mocy rosnącej stopniowo, aż do wartości dodatku do bliży. Soczewki progresywne opracowano pod względem konstrukcji w 1959 roku, a w masowym użyciu są stosowane w krajach EWG od około 25 lat, w Polsce od 7 lat. Podstawowymi warunkami konstrukcyjnymi dla soczewek progresywnych są następujące założenia:
a) duży obszar widzenia do dali;
b) szeroki kanał przejściowy (od dali do bliży), umożliwiający niezakłóconą obserwację na odległości pośrednie;
c) wielkość obszaru do bliży umożliwiająca bezproblemowe “czytanie” (obserwację bliży);
d) długość kanału powinna być taka, aby oczy poruszając się w osi pionowej (od dali do bliży i odwrotnie) poruszały się w sposób naturalny, bez wysiłku i nawet przy ciągłym korzystaniu z okularów nie powinno odczuwać zmęczenia;
e) jak najmniejsze obszary nieczynne